SPİRAL ( RAHİM İÇİ ARAÇ )

SPİRAL ( RAHİM  İÇİ  ARAÇ )

Doğum kontrol yöntemleri içerisinde en eskilerindendir ve güvenilirliği yüksektir.

Rahim içi araçlar ( spiraller ) 1960’lı yıllardan beri kullanılmaktadır.

İlk üretilen spiraller poliüretandan yapılıyordu. Daha sonra, koruma değerini ve kullanım süresini arttırmak için bakır ve/veya gümüş ilave edilmeye başlandı. Böylece spiralin etkinliği arttı ve dismenore ( adet ağrısı ) , aşırı kanama gibi yan etkiler azaldı. Bakırlı spiraller rahim içinde 10 yıl kadar kalabilir.

SPİRAL  ÇEŞİTLERİ :

1-    Poliüretan ve paslanmaz çelikten yapılanlar,

2-    2-Bakırlı spiraller.  Cu-T-380, Cu-T-200C, Multiload ( ML Cu 250 ve 375 ), Nova –T  gibi modelleri vardır. Bakır T 380 A  t şeklinde olup, gövdesinde 380 milimetrekare bakır bulunur.

3-    3- Hormonlu spiraller :  Aşırı adet kanaması olup, muayenede ve tetkiklerde kanamanın sebebi izah edilemeyen bayanlarda tercih edilir. Mirena adı ile ülkemizde bulunmaktadır. 52 miligram levonorgestrol  ( progesteron hormonu ) içerir. 5 yıl boyunca, günlük 20 mikrogram levonorgestrol salınır. Aşırı kanaması olup, bu nedenle kansızlık sorunu yaşayan bayanlarda tercih edilir. Koruma değeri, içerdiği hormon nedeniyle diğer spirallere göre daha yüksektir. Ancak, adet düzensizliği ve adetin çok azalması- kesilmesi gibi yan etkileri vardır. Bu yan etkiler spiral çıkarılınca düzelir. Yani, kalıcı değildir.

Spirallerin koruma değeri % 98-99’dur. Yani, 100 kişiye spiral takıldığında, 1 yıl içerisinde 1 veya 2 kişide gebelik olabilir. Adet gecikmesi olduğunda, gebelik olabileceği düşünülüp, biran önce doktorunuza başvurmanız gerekir.

SPİRALLE  İLGİLİ  SORUNLAR  NELERDİR :

ADETLE  İLGİLİ  SORUNLAR  : Bakırlı spiral kullanan bayanlarda, aşırı adet kanamsı ve adet ağrısı olabilir.  Normalde de spiral adet miktarını arttırır. Ancak bu artış, normalde olan adet miktarının 2 katını geçmemesi gerekir.  Spirali olan bayanların % 10’ bu şikayetler nedeniyle spirallerini çıkarttırmaktadırlar.

Hormonlu spirallerde ise, tam tersi adet miktarı azalmaktadır. Takıldığı ilk 3 ayda adet düzensizliği olabilir. Ancak bu şikayetler 3 aydan sonra giderek azalır.

RAHİM  DELİNMESİ  : Her 1000 spiral uygulamasında % 1.3 oranında rahim delinmesi olabilir. Ultrason eşliğinde, uzman doktor tarafınsdan takıldığında bu ihtimal daha azdır. Spiral takıldıktan 6 hafta sonraki muayenede fark edilebilir. Eğer rahim ağzında spiralin ipi görünüyorsa çıkartılması kolay olur. Karın boşluğuna düşmüşse, laporoskopi ile çıkartılması gerekebilir.

SPİRALİN  DÜŞMESİ  :  İlk 1 yılda atılma oranı % 1-5 arasındadır. Özellikle zor doğum, yapmış, rahim ağzında ganiş yırtıkları olan bayanlarda görülür. Ya kişi kendisi fark eder, ya da muayene sırasında fark edilir.

DIŞ  GEBELİK : Spiralin dış gebeliği  önleme fonksiyonu yoktur. Dış gebelik olma ihtimalini arttırması da söz konusu değildir.Tüm gebeliklerde dış gebelik olma olasılığı % 1.5’dur.

SPİRAL + GEBELİK : Spiral varken gebelik olursa, 13 haftalık gebeliğe kadar spiral çıkarılabilir. Spiralin çıkartılması düşük olma ihtimalini arttırır. 13 haftadan büyük gebelikte spiral çıkarılmaz.  Spiralle birlikte gebeliğin devamında düşük olma ihtimali ve erken doğum ihtimali artar.

PELVİK  ENFEKSİYON :  Spiral’in ilk takıldığı 20 gün içerisinde enfeksiyon riski artar. Sonrasında spiralin enfeksiyona sebep olması söz konusu değildir.  Mutlaka vajinal hijyene dikkat edilmelidir. Çok eşlilik gibi cinsel ilişki ile bulaşan hastalıkların arttığı durumlar, pelvik ( karın içi. Rahim, tüp, yumurtalıkların olduğu bölge ) enfeksiyonların en önemli sebepleridir.

SPİRAL  HANGİ  DURUMLARDA  TAKILMAZ:

Kesinlikle spiral takılmayacak durumlar :

-          Kadın genital sistem kanserleri,

-          Rahim içinde şekil bozukluğu yapan myomlar veya doğuştan rahim şekil bozuklukları,

-          Gebelik,

-          Akut veya kronik pelvik enfeksiyonlar,

-          Tanı konulmamış, anormal kanamalar,

Relatif  durumlar : Bu durumlarda ilk tercih spiral olmamalıdır.

-  Aşırı adet kanamaları ve adet ağrıları olanlar,

-  Cinsel ilişki ile bulaşan hastalık riski olanlar,

-  Dış gebelik öyküsü olanlar,

-  Kansızlığı olanlar,

-  Kalp kapak hastalığı olanlar,

-  Şeker hastaları,

-  İmmün sistemi baskılanmış olanlar,

-  Pıhtılaşma bozukluğu olanlar.

HİÇ  DOĞUM  YAPMAMIŞ  OLANLARDA  SPİRAL  İLK  TERCİH  OLMAMALIDIR.

SPİRAL  TAKILMASI  –  ÇIKARTILMASI :

Adet döneminde uygulanması tercih edilir.  Çünkü, bu dönemde hem gebelik olmadığından emin olunur. Hem de adet kanamasının rahat akması için rahim ağzı bir miktar açılmıştır. Teknik olarak uygulamak kolay olur.

Spiral uygulaması anestezi gerektirmez. Ağrısız ve kısa süren bir işlemdir. Ancak hastanın çok korkusu varsa anestezi ile de takılabilir.

Normal doğumdan sonra 6-8 hafta beklemek gerekir. Genellikle doğumdan sonraki ik adette takılır. Ancak süt veren annede bazen adet olmaz. O hastalara da doğumdan 6-8 hafta sonra takılabilir.

Sezaryen olan bayanlarda ,  doğumdan 3-5 ay sonra takılması önerilir.

Çıkarılması kolaydır. Muayene sırasında çıkartılır. Ağrılı değildir.

BAYANLAR,

SPİRALİNİZ  OLSUN -  OLMASIN… YILDA  BİR,  MUTLAKA  JİNEKOLOJİK  MUAYENENİZİ  OLUNUZ !….